Troškovi života i dalje rastu širom Evrope, a nove analize pokazuju da su zemlje jugoistočne Evrope među najpogođenijima. Ni najveće evropske ekonomije još nisu uspjele vratiti inflaciju na željeni nivo.
Inflacija u Evropi jeste usporila u odnosu na rekordne skokove iz prethodnih godina, ali cijene hrane, goriva, stanarina i usluga i dalje rastu brže nego što centralne banke žele. Prema podacima Eurostata i britanskog parlamenta, Rumunija trenutno ima najvišu godišnju inflaciju u Evropi od čak 9%.
Odmah iza nje nalaze se Kosovo sa 6,5%, Bugarska sa 6,2% i Hrvatska sa 5,4%. Visoka inflacija prisutna je i u Grčkoj, Litvaniji, Sjevernoj Makedoniji i Belgiji, što pokazuje da pritisak na kućne budžete i dalje ne popušta u velikom dijelu kontinenta.
Najveći problem u jugoistočnoj Evropi
Analiza pokazuje da upravo zemlje jugoistočne Evrope imaju najveći problem sa rastom cijena. U slučaju Rumunije, ekonomisti upozoravaju na kombinaciju nekoliko faktora: dugotrajnu ekonomsku krizu, političku nestabilnost i veliki budžetski deficit.
Poseban problem predstavljaju rast cijena stanarina, energenata i hrane, što direktno utiče na svakodnevni život građana. U Bugarskoj je dodatnu pažnju izazvalo i uvođenje eura početkom 2026. godine, jer su mnogi strahovali da bi prelazak na zajedničku evropsku valutu mogao dodatno podići cijene osnovnih proizvoda.
Podaci pokazuju da ni najveće evropske ekonomije nisu uspjele spustiti inflaciju na željenih 2%, što je cilj Evropske centralne banke, Bank of England i Švicarske narodne banke. Njemačka trenutno bilježi inflaciju od 2,9%, Francuska 2,5%, a Velika Britanija 3,3%.
Švicarska i Danska među rijetkima sa stabilnim cijenama
Među rijetkim evropskim državama koje su uspjele zadržati inflaciju na ili ispod ciljanog nivoa nalaze se Švicarska, Danska, Češka i Švedska. Švicarska ima najnižu inflaciju u Evropi od samo 0,6%, dok je Danska na 1%.
Ekonomisti smatraju da su stabilnije monetarne politike i manja izloženost energetskim šokovima pomogli ovim državama da izbjegnu novi talas poskupljenja.
Za građane Balkana koji rade u inostranstvu ovo znači da troškovi života i dalje ostaju visoki, posebno kada je riječ o kirijama, energiji i svakodnevnoj kupovini. Upravo zbog toga inflacija ostaje jedna od glavnih političkih i ekonomskih tema širom Evrope.
Kako vi osjećate rast cijena u zemlji u kojoj živite i radite?